+48 794 556 690

[email protected]

Drewniana architektura polska
Dziedzictwo w drewnie
Tradycyjna drewniana chata góralska w Polsce
Polska architektura drewniana

Drewno.
Tradycja.
Pamięć.

Portal poświęcony historii budownictwa drewnianego w Polsce. Od Podlasia po Podhale, od chat rybackich Kaszub po dworki Mazowsza.

Poznaj projekt Warsztaty online

Architektura drewniana to żywy dokument historii. Każda belka, każdy zrąb opowiada o ludziach, którzy je wznieśli.

Regiony i style

Polska architektura drewniana różni się zależnie od regionu, klimatu i dostępnych materiałów. Poznaj jej główne nurty.

Budownictwo góralskie

Podhale, Beskidy, Pieniny. Zrębowe chaty z charakterystycznymi gontem pokrytymi dachami i bogatym rzeźbionym zdobnictwem.

Technika zrębowa dominuje w całym łuku Karpat. Cieśle górscy przez pokolenia doskonalili sposób łączenia belek w węgłach bez użycia gwoździ. Każdy region ma swój własny wzór wycinanek i malowanych motywów kwiatowych.

Czytaj więcej

Architektura nadmorska

Kaszuby i Pomorze. Rybackie chałupy, wiatraki słupowe i domy podcieniowe z charakterystycznymi krużgankami.

Budownictwo kaszubskie łączy wpływy skandynawskie z lokalnymi tradycjami. Domy podcieniowe w delcie Wisły to osobny rozdział historii ciesielstwa. Wiatraki holenderskie i koźlaki przetrwały jako świadectwo ingeniozji dawnych budowniczych.

Czytaj więcej

Mazowsze i Kurpie

Rozległe niziny, puszcze i tradycja plecionkarstwa. Budownictwo mazowieckie charakteryzuje prostota form i funkcjonalność.

Kurpiowskie budownictwo wyróżnia się bogactwem wycinanek i haftu. Izby mazowieckie budowano z sosny i świerku pozyskiwanego z okolicznych puszcz. Stodoły dwuspadowe i spichlerze zachowały się w wielu skansenach regionu.

Czytaj więcej

Kościoły drewniane

Polska posiada jeden z największych zbiorów drewnianych kościołów w Europie. Wiele z nich figuruje na liście UNESCO.

Drewniane kościoły Małopolski i Podkarpacia to arcydzieła ciesielstwa. Ich bryły, przysłupowe konstrukcje i polichromowane wnętrza stanowią wyjątkowe dziedzictwo. Kościół w Haczowie to jeden z największych gotyckich kościołów drewnianych na świecie.

Czytaj więcej
Skanseny w Polsce

Żywe muzea pod otwartym niebem

Skanseny zachowują budynki, które inaczej przepadłyby bezpowrotnie. To miejsca, gdzie można zobaczyć dawne techniki budowlane w naturalnym kontekście, bez szklanej gabloty i muzealnej etykietki.

W Polsce działa ponad 40 skansenów. Każdy prezentuje inny region, inne tradycje, inne rozwiązania przestrzenne. Od Muzeum Wsi Mazowieckiej w Sierpcu po Skansen w Tokarni.

Warsztaty online
Panorama skansenu z drewnianymi budynkami

Techniki ciesielskie

Wiedza przekazywana przez pokolenia. Metody, które przez wieki kształtowały krajobraz Polski.

Technika zrębowa - łączenie belek w węgłach

Konstrukcja zrębowa

Najstarsza polska technika budowlana. Belki układane poziomo tworzą ściany poprzez precyzyjne nacięcia w narożnikach. Bez gwoździ, bez kleju, tylko drewno i umiejętność cieśli.

Technika sumikowo-łątkowa w polskim budownictwie

Technika sumikowo-łątkowa

Pionowe słupy łątkowe z poziomymi deskami sumikowymi tworzą ściany o wyjątkowej elastyczności. Popularna szczególnie na Mazowszu i w Małopolsce.

Zdobnictwo ciesielskie - rzeźbione detale na drewnianym domu

Zdobnictwo i ornamentyka

Wycinanka, płaskorzeźba, malowanie. Każdy region wypracował swój język zdobniczy. Podhalańskie parzenice, kaszubskie tulipany, kurpiowskie gwiazdy.

Badacz dokumentujący tradycyjną architekturę drewnianą
O portalu

Wiedza bez barier akademickich

Bram Żołttov to portal dla każdego, kogo fascynuje polska architektura drewniana. Nie trzeba być konserwatorem ani historykiem sztuki, żeby doceniać piękno drewnianego zrębu czy precyzję dawnego cieśli.

Prezentujemy historię regionalnych stylów budowlanych w sposób przystępny i bogaty wizualnie. Tekst, fotografia i kontekst historyczny tworzą spójną całość.

Idea projektu